Marzenia o kosmosie

Współpraca z niemieckimi sąsiadami w podboju księżyca

Kilka dni temu świat obiegła wiadomość o odkryciu przez NASA wody na Księżycu. Mało kto jednak wie, jaki wkład w eksplorację kosmosu mają polskie firmy i placówki badawcze. Co więcej na tym polu polskie korporacje nie powiedziały jeszcze ostatniego słowa. Szczególnie obiecująca wydaje się  tu współpraca z firmami niemieckimi, która otwiera wiele nowych możliwości.

Na dynamikę polskiego wkładu w eksplorację kosmosu największy wpływ miało wstąpienie Rzeczypospolitej do Europejskiej Agencji Kosmicznej ESA w 2012 roku. Od tego czasu zauważalny był wzrost kosmicznego sektora gospodarki między innymi dzięki dotacjom z UE, co stanowiło silny impuls rozwojowy. Kluczową rolę odgrywa tu integracja z firmami niemieckimi.

W wyniku tego powstało wiele nowych, polskich firm i ośrodków badawczych zajmujących się sektorem kosmicznym. Jednym z nich jest zielonogórskie Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk PAN (CBK PAN). Instytucja zapoczątkowała swoją działalność 22 maja 2019 roku. Tutaj mieści się między innymi siedziba Laboratorium Dynamiki Manipulatorów Satelitarnych, będący częścią warszawskiego Laboratorium Mechatroniki i Robotyki Centrum Badań Kosmicznych PAN. Oddział zajmuje się też projektowaniem manipulatorów dla satelitów i pojazdów planetarnych.

O wzajemnych planach polsko-niemieckiej współpracy rozmawiano już w 2019 roku podczas odbywającego się w Berlinie Polsko-Niemieckiego Forum Gospodarczego: Cyfryzacja – Energia – Mobilność, którego współgospodarzem był minister gospodarki i energii Niemiec Peter Altmaier.

Podpisano m.in. deklarację o współpracy pomiędzy niemieckim integratorem systemów satelitarnych OHB System a polskim PIAP Space, czyli dostawcą rozwiązań robotycznych i mechatronicznych dla branży kosmicznej oraz lotniczej. Było to pierwsze takie wydarzenie w sąsiedzkich relacjach.

W lipcu 2020 r. został uruchomiony pierwszy wspólny polsko-niemiecki projekt transgraniczny SpaceRegion. Jest on realizowany przez CBK PAN, oddział w Zielonej Górze oraz Instytut Innowacyjnej Mikroelektroniki im. Leibniza z Frankfurtu nad Odrą. Projekt został sfinansowany przez UE i ma na celu transgraniczną integrację sektora kosmicznego. Bliskość geograficzna oraz potencjał tych placówek sprawia, że przedstawiciele obu zapatrują się na współpracę pełni optymizmu.

Celem projektu jest długofalowa, ścisła współpraca obu ośrodków badawczych, oparta na wspólnym opracowaniu prototypu manipulatora kosmicznego z algorytmem sterowania i związanych z nim testów. Kolejnym obszarem działania projektu będzie stworzenie sieci kontaktów z przedstawicielami lokalnego przemysłu, którzy działają w sektorze kosmicznym. 

Na razie polska firma CBK PAN nie potrafi samodzielnie zbudować satelity, ale już teraz konkuruje ze światowymi korporacjami w produkcji podzespołów potrzebnych do ich konstrukcji. Miała ona swój udział w skonstruowaniu ramienia łazika dla misji Mars Sample Return, dzięki któremu pobrane zostaną próbki pochodzące z czerwonej planety. Ramię zostało zbudowane wspólnie przez  konstruktorów z Polski i Niemiec.

Zaangażowanie w produkcje sprzętu do eksploracji kosmosu to jedna z najbardziej obiecujących branż przyszłości. Cieszy więc efektowna współpraca polskich i niemieckich korporacji w tym zakresie.

Michał Robak