Katowice, Paryż wschodniej Europy

Na cywilizacyjnie i gospodarczo zacofanym Górnym Śląsku rodzimej inteligencji praktycznie nie było. Natomiast gwałtownie rozwijający się przemysł  potrzebował znacznej liczby kadr techniczno-managerskich. W państwie prawa, jakimi były wówczas Prusy nie można było jej sprowadzić metodami administracyjnymi. Dlatego właściciele przemysłu kusili elity urzędniczo-techniczne szczególnie wielkimi jak na warunki pruskie i niemieckie zarobkami.

Katowice. Zdjęcie: Natalia Klimaschka

Również jakość życia miała być kluczowym argumentem dla inteligencji, która miałaby się na Górny Śląsk sprowadzić. Stąd też wziął się pomysł wybudowania zupełnie nowego miasta, które miałoby swoim przepychem i bogactwem konkurować z najatrakcyjniejszymi metropoliami ówczesnej Europy. Ten Paryż wschodniej Europy zaprojektowano od początku na desce kreślarskiej i wybudowano w szczerym polu w dobrach hrabiego Thiele-Winklera. To była podobna sytuacja jak późnij z  brazylijską stolica Brasilia, którą wybudowano w środku amazońskiej puszczy.

Katowice, ul. 3 Maja

Katowice otrzymały prawa miejskie w roku 1865 i posiadały jak na owe czasy znakomitą infrastrukturę. Szerokie, wybrukowane ulice, nowoczesne szkoły, dobre szpitale, zadbane trawniki, prawie wszystkie kamienice miasta były skanalizowane i zwodociągowane. Miały rozbudowany sieć elektryczna i gazową. Wiele było nawet  łączy telefonicznych.

Imponowały przepychem, elegancją i bogactwem jego mieszkańców. Dawały wówczas wiele okazji do atrakcyjnego spędzania czasu w atmosferze wytwornego luksusu. Obok nielicznych przedstawicieli inteligencji o rodowodzie autochtoniczno-arystokratycznym mieszkały tu protestanckie  kadry urzędnicze. Ale również inżynierowie, lekarze, prawnicy, a nawet nauczyciele.

Katowice, ul. 3 maja

Zarówno protestanckie, napływowe elity, jak i miejscową arystokracje łączyło przekonanie o bezgranicznej wyższości nad śmierdzącym, autochtonicznym motłochem, dla którego mieli tylko pogardę.

Galeria: Katowickie kamienice. Zdjęcia: Natalia Klimaschka